Nerw zasłonowy
łac. - nervus obturatorius
Nerw zasłonowy jest nerwem mieszanym należącym do gałęzi długich splotu lędźwiowego.
Splot lędźwiowy
Gałęzie długie
L2-L4
Nerw mieszany
1. Pochodzenie
Nerw zasłonowy odchodzi od korzeni L2–L4.
- L2
- L3
- L4
2. Przebieg
W przebiegu nerwu zasłonowego wyróżniamy trzy odcinki:
Odcinek lędźwiowy
Odcinek miedniczny
Odcinek kanałowy
2.1 Odcinek lędźwiowy
Nerw zasłonowy po odejściu od korzeni L2-L4 znajduje się w mięśniu lędźwiowym większym. Ku dołowi opuszcza go, wychodząc zza jego brzegu przyśrodkowego, gdzie przykryty jest przez żyłę biodrową wspólną. Zbliżając się do kresy granicznej miednicy (linea terminalis) zagina się do przodu oraz do boku i krzyżując od tyłu żyłę biodrową zewnętrzną, wchodzi do miednicy mniejszej.
2.2 Odcinek miedniczny
W tym odcinku nerw zasłonowy biegnie w miednicy mniejszej około 2cm poniżej kresy granicznej, przebiegając równolegle do niej. Dalej kieruje się w stronę otworu wewnętrznego kanału zasłonowego, gdzie przechodzi w odcinek kanałowy.
Na tym odcinku, od strony przyśrodkowej krzyżują go (od tyłu ku przodowi):
Tętnica biodrowa wspólna
Moczowód
Nasieniowód lub więzadło obłe macicy
2.3 Odcinek kanałowy
Tutaj pień nerwu biegnie razem z naczyniami zasłonowymi przez kanał zasłonowy (canalis obturatiorius), wytwarzając wewnątrz powrózek naczyniowo-nerwowy. Przed wyjściem z kanału nerw zasłonowy dzieli się na dwie gałęzie końcowe (przednią i tylną).
3. Gałęzie nerwu
Nerw zasłonowy oddaje dwie gałęzie końcowe:
Gałąź przednią
Gałąź tylną
3.1 Gałąź przednia
łac. - ramus anterior
Gałąź przednia odchodzi od pnia nerwu wewnątrz kanału zasłonowego i wychodzi z niego pomiędzy więzadłem łonowo-udowym a górnym brzegiem mięśnia zasłaniacza zewnętrznego. Dalej biegnie ku dołowi w blaszce łącznotkankowej, oddzielającej warstwę przednią od warstwy środkowej przywodzicieli uda, oddając na swym przebiegu następujące gałęzie:
Gałęzie mięśniowe (rami musculares) – biegnące do mięśnia grzebieniowego, przywodziciela krótkiego, przywodziciela długiego oraz mięśnia smukłego.
Gałąź skórna (ramus cutaneus) – zaopatrującą przyśrodkową powierzchnię dolnej 1/3 uda.
- Mięsień grzebieniowy
- Mięsień przywodziciel krótki
- Mięsień przywodziciel długi
- Mięsień smukły
Skórę przyśrodkowej powierzchni dolnej 1/3 uda
3.2 Gałąź tylna
łac. - ramus posterior
Gałąź tylna odchodzi od pnia nerwu wewnątrz kanału zasłonowego i po opuszczeniu go, biegnie ku dołowi przyśrodkowo względem kości udowej. Na swym przebiegu najczęściej przebija mięsień zasłaniacz zewnętrzny, a następnie biegnie w blaszce łącznotkankowej między mięśniem przywodzicielem krótkim a wielkim. Na swym przebiegu oddaje następujące gałęzie:
Gałęzie stawowe (rami articulares) – biegnące do przednio-przyśrodkowej części stawu biodrowego oraz tylnej powierzchni stawu kolanowego.
Gałęzie mięśniowe (rami musculares) – biegnące do mięśnia zasłaniacza zewnętrznego oraz przywodziciela wielkiego.
Gałąź naczyniową* (ramus vascularis) – czyli nerw własny tętnicy podkolanowej, który towarzyszy tętnicy udowej w jej dolnym odcinku, a następnie biegnie do tętnicy podkolanowej.
- Mięsień zasłaniacz zewnętrzny
- Mięsień przywodziciel wielki
- Staw biodrowy
- Staw kolanowy
- Tętnicę udową
- Tętnicę podkolanową
4. Obszar unerwienia
Szczegółowe podsumowanie obszaru unerwianego przez nerw zasłonowy i jego gałęzie znajdziesz w poniższej tabelce.
*obszar unerwiany przez gałęzie oznaczone gwiazdką został pominięty
(brzuszne 1/5)
- Mięsień zasłaniacz zewnętrzny
(grupa przyśrodkowa 5/5)
- Mięsień grzebieniowy
- Mięsień przywodziciel krótki
- Mięsień przywodziciel długi
- Mięsień przywodziciel wielki
- Mięsień smukły
Skórę przyśrodkowej powierzchni dolnej 1/3 uda
- Staw biodrowy
- Staw kolanowy
5. Rozwiąż quizy!
Utrwal zdobytą wiedzę na temat nerwu zasłonowego, rozwiązując poniższy quiz!
Nerw zasłonowy – Podsumowanie
Twój najlepszy wynik: 0/26
Opracowano na podstawie
- Bochenek A., Reicher M., Anatomia człowieka, Tom V, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2022.