Nerw przeponowy

łac. - nervus phrenicus

Nerw przeponowy to najdłuższy z nerwów splotu szyjnego. Należy do nerwów mieszanych i prowadzi włókna ruchowe, czuciowe oraz autonomiczne. Jego długi przebieg tłumaczy się początkowo wysokim położeniem zawiązka przepony, który przesunął się z czasem ku dołowi. Można powiedzieć, że nerw wydłużył się w trakcie podążania za obniżającym się mieśniem.

Nerw przeponowy

(nervus phrenicus)

Informacje wprowadzające

Splot

Splot szyjny

Grupa

Nerwy mięśniowe (gałęzie długie)

Pochodzenie

C3-C5

Typ nerwu

Nerw mieszany

1. Pochodzenie

Większość włókien tworzących nerw przeponowy odchodzi od korzenia C4, natomiast dochodzą do niego również włókna z poziomów C3 i C5. Przyjmuje się więc, że nerw przeponowy odchodzi od korzeni C3-C5.

Nerw przeponowy

(oznaczony na zielono)

Pochodzenie nerwu przeponowego

Korzenie

C3
C4 (głównie)
C5

2. Przebieg

W odcinku szyjnym nerw przeponowy biegnie ku dołowi po przedniej powierzchni mięśnia pochyłego przedniego. Następnie kierując się pomiędzy żyłę a tętnicę podobojczykową, wchodzi do klatki piersiowej przez jej otwór górny.

W klatce piersiowej wchodzi do śródpiersia, gdzie biegnie do przodu od korzenia płuca między blaszką ścienną osierdzia (od strony przyśrodkowej) a opłucną śródpiersiową (od strony bocznej).

Następnie nerwy przeponowe (prawy i lewy) dochodzą do przepony w następujący sposób:

Prawy nerw przeponowy – nieco bocznie od otworu dla żyły głównej dolnej
Lewy nerw przeponowy – w okolicy koniuszka serca

Co ciekawe, lewy nerw przeponowy jest dłuższy, biegnie mniej pionowo i leży bardziej powierzchownie od prawego. Wynika to z faktu, że serce ustawione jest asymetrycznie, a lewa część przepony (do której zmierza) położona jest niżej niż prawa.

Przebieg w odcinku szyjnym

m – mięsień pochyły przedni
ż – żyła podobojczykowa
t – tętnica podobojczykowa

Przebieg w klatce piersiowej

k – korzeń płuca

Przebieg w klatce piersiowej

k – koniuszek serca
o – otwór żyły głównej dolnej

3. Gałęzie nerwu

Nerw przeponowy oddaje następujące gałęzie:

Gałęzie opłucnowe (rami pleurales) – bardzo cienkie, biegną do opłucnej śródpiersiowej i przeponowej oraz do osklepka
Gałęzie osierdziowe (rami pericardiaci) – biegną do osierdzia
Gałęzie przeponowo-brzuszne (rami phrenicoabdominales) – odchodzą od nerwu przeponowego tuż nad przeponą i stanowią jego gałęzie końcowe. Wśród nich (po obu stronach) wyróżniamy:
Gałąź przednią – która rozchodzi się na powierzchni górnej części mostkowej i odcinka przedniego części żebrowej przepony. Poza tym, po prawej stronie oddaje gałązkę zaopatrującą otrzewną na dolnej pow. przepony oraz małą część otrzewnej pokrywającej przednią ścianę jamy brzusznej.
Gałąź boczną – która zaopatruje żebrową część przepony
Gałąź tylną – która przedostaje się na dolną powierzchnię przepony i po prawej stronie dzieli się na kolejne gałęzie, a po lewej biegnie dalej samodzielnie.
(PRAWA STRONA) Dzieli się na gałąź zaopatrującą część lędźwiową przepony oraz gałęzie wchodzące w skład splotu przeponowego prawego i splotu trzewnego
(LEWA STRONA) Gałąź tylna po lewej stronie zaopatruje część lędźwiową przepony a następnie oddaje gałęzie do splotu przeponowego lewego i splotu trzewnego.